Thanh niên xung phong (TNXP) là lực lượng đặc thù, được thành lập nhằm huy động thanh niên tham gia các nhiệm vụ quan trọng của đất nước. Trải qua nhiều giai đoạn lịch sử, TNXP luôn giữ vai trò xung kích trong chiến tranh cũng như phát triển kinh tế - xã hội.
Thanh niên xung phong là gì?
Theo quy định hiện nay, Thanh niên xung phong là tổ chức kinh tế - xã hội đặc thù do cơ quan có thẩm quyền thành lập, nhằm huy động lực lượng trẻ tham gia phát triển kinh tế - xã hội tại các khu vực biên giới, hải đảo và vùng khó khăn.
Ban Chỉ huy Lực lượng TNXP Trung ương là cơ quan thường trực, được công nhận theo đề nghị của Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh.
Lịch sử hình thành lực lượng Thanh niên xung phong
Ngày 15/07/1950, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ thị thành lập lực lượng Thanh niên xung phong phục vụ Chiến dịch Biên giới Thu - Đông 1950.
Lực lượng đầu tiên có tên gọi:
Đội Thanh niên xung phong công tác Trung ương
Gồm 225 đội viên, do Vương Bích Vượng làm đội trưởng. Địa điểm thành lập tại núi Hồng, xã Yên Lãng, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên.
Ngày 21/06/1965, Thủ tướng Phạm Văn Đồng ký chỉ thị thành lập lực lượng TNXP chống Mỹ cứu nước, mở rộng quy mô hoạt động trên toàn quốc.
Nhiệm vụ của TNXP bao gồm:
- Mở đường, đảm bảo giao thông
- Vận chuyển lương thực, vũ khí, thương binh
- Rà phá bom mìn
- Thu dọn chiến trường
Ngày 30/06/1995, Chính phủ quyết định lấy ngày 15/07 hàng năm làm ngày truyền thống lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam.
Ngày thành lập và thông tin cơ bản
- ✔ Ngày thành lập: 15/07/1950
- ✔ Ngày truyền thống: 15/07 hàng năm
- ✔ Địa điểm: núi Hồng, Thái Nguyên
- ✔ Tên gọi đầu tiên: Đội Thanh niên xung phong công tác Trung ương
Các tên gọi của TNXP qua các thời kỳ
- ✔ 1950: Đội Thanh niên xung phong công tác Trung ương
- ✔ 1953: Đội Thanh niên xung phong
- ✔ 1963: Đoàn Thanh niên xung phong Trung ương
- ✔ 1964: Lực lượng TNXP giải phóng miền Nam
- ✔ 1965: Đội TNXP chống Mỹ cứu nước
- ✔ 1979: Thanh niên xung kích (trong chiến tranh biên giới)
- ✔ 1986: Ban TNXP - Lao động trẻ
- ✔ Hiện nay: Thanh niên xung phong Việt Nam
Đồng phục và tinh thần Thanh niên xung phong
Đồng phục TNXP gồm:
- Huy hiệu
- Mũ tai bèo
- Quần áo dài tay
- Giày vải
- Khăn rằn (ở một số khu vực miền Nam)
Tinh thần TNXP được thể hiện qua câu nói nổi tiếng của Chủ tịch Hồ Chí Minh:
Không có việc gì khó
Chỉ sợ lòng không bền
Đào núi và lấp biển
Quyết chí ắt làm nên
Những tấm gương tiêu biểu
- 10 nữ thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh)
- 8 liệt sĩ TNXP tại hang Tám Cô (Quảng Bình)
- Cùng nhiều thế hệ TNXP anh dũng khác
Vai trò của TNXP hiện nay
Ngày nay, TNXP tiếp tục tham gia phát triển kinh tế - xã hội tại các vùng khó khăn, biên giới và hải đảo.
Tiêu biểu:
- Đảo Bạch Long Vĩ (Hải Phòng)
- Đảo Cồn Cỏ (Quảng Trị)
Các địa phương đã đưa lực lượng TNXP ra đảo lập nghiệp và xây dựng mô hình đảo Thanh niên, góp phần khẳng định chủ quyền và phát triển kinh tế biển.
Kết luận
Lực lượng Thanh niên xung phong Việt Nam là biểu tượng của tinh thần xung kích, cống hiến và trách nhiệm. Qua từng giai đoạn, TNXP luôn đóng vai trò quan trọng trong chiến tranh và xây dựng đất nước.
-
Huy hiệu thanh niên xung phong
